Genel Bilgiler

Tansiyon; Kalp kasıldığında  içindeki kanı damarlara gönderdiğinde damarlarda meydana gelen basınçtır. 2 çeşit tansiyon vardır; Sistolik tansiyon (büyük tansiyon) ve diastolik tansiyon (küçük tansiyon). Sistolik tansiyon şudur:Kalbin karıncıklarının (ventriküllerin) kasıldığı (kontraksiyone olduğu) zaman kanı aort damarı vasıtasıyla diğer atar damarlara (arterlere) gönderdiğinde damarlarda oluşan basınçtır. Küçük tansiyon ise kalbin karıncıklarının gevşediği anda damarlarda mevcut olan basınçtır. Sistolik tansiyonun normal değeri 90 ile 140mmHg arasıdır ve diastolik tansiyonun normal değeri ise 60 ile 90mmHg arsında olmasıdır. Sistolik tansiyon 140mmHg’yı geçerse “Sistolik Hipertansiyon” ve/veya diastolik tansiyon 90mmHg’yı geçerse “Diastolik Hipertansiyon” adı verilir.

Dünyada 1.5 milyar civarında hipertansiyonlu insan mevcuttur. Bunların 1/5’i hipertansiyonu olduğunu bilmezken, bilenlerin de %20’si hiç ilaç kullanmamakta ve %20’si de ilaçlarını düzensiz kullanmaktadır. İlaç kullananların da 1/5’nin tansiyonu yüksek seyretmektedir. Ülkemizde ise hipertansiyonlu kişi sayısı 17 milyon civarındadır.

Sebepleri

Hipertansiyonun %85’inin sebebi bilinmiyor, geriye kalan %15’lik grupta bilinen en önemli sebepler şunlardır:

1. Böbrekle ilgili sebepler;

• Böbrek taşları
• Böbreğin kronik iltihapları (Kronik Glomerülonefrit)
• Böbrek damarlarının inflamasyonu (Renal arter vasküliti)
• Böbrek arterinin (atardamarının) ve veninin (toplardamarının) daralması
• Böbreğin doğuştan olmaması (agenezi)
• Böbreğin küçük olması (hipoplazi)

2. Böbrek dışı sebepler;

• Atheroskleroz (damar sertleşmesi)
• Kolesterol ve kan yağlarının yüksek olması (hiperlipidemi)
• Kortizol yüksekliği (Cushing Hastalığı)
• Adrenalin/noradrenalin yüksekliği (Feokromasitoma)
• İnsülin yüksekliği (Hiperinsülinemi)
• Plazma Renin Aktivitesi (PRA)’nin yüksek olması
• Atardamarların inflamasyonu (Vaskülitler)
• Eklem, kas ve yumuşak dokuların inflamasyonu (Kollajen Doku Hastalıkları)
• Stres ve hareketsiz bir hayat tarzı
• Obezite

Şikayet ve Bulgular

• Baş ağrısı
• Baş dönmesi
• Kulak uğultusu
• Denge bozukluğu
• Bulantı
• Kusma
• Çarpıntı
• Göğüs ağrısı
• Halsizlik ve yorgunluk

Siistemlere Zararları (Komplikasyonlar)

• Kalp yetmezliği
• Kalp krizi (Akut Miyokard İnfarktüsü/AMI)
• Böbrek yetmezliği
• Beyin kanaması (İnme/Felç)
• Görme kaybı

Tedavi

• Her gün 30 dakika veya haftada 4 gün 45 dakika yürüyüş yapmalı
• Tuzdan ve yağdan fakir bir beslenme olmalı
• Kilo vermeli
• Stresten uzak durmalı
• Hastanın yaşına ve mevcut kronik hastalıklarına uygun tansiyon düşürücü (ant-hipertansif) ilaç başlanmalıdır.